El Concello de Nigrán continúa este viernes con el ‘Mes da Memoria’ de la mano de Carlos Méixome, quien ofrecerá la charla ‘A represión no maxisterio no Val de Miñor: o caso de Sebastián Pena’ (Auditorio Municipal, 20:00 horas).

El historiador, fundador del IEM y con muchas publicaciones alrededor de la persecución franquista en la comarca, desvelará al público la figura del maestro de Parada y Vilariño, Sebastián Pena, natural de Tabeirós, muy comprometido con la República y quien pagó las consecuencias con el destierro y suspensión de empleo y sueldo.

“O seu caso, lóxicamente, non trascendeu tanto como o do seu compañeiro na parroquia de Nigrán, José Vázquez Grela, quen foi asasinado o 12 de setembro de 1936 tras sacalo da escola en presenza do alumnado, pero merece ser tamén recoñecido e recordado”, considera el regidor, Juan González, quien cómo historiador desveló en su libro ‘Nigrán. Memoria de dunha guerra 1936-1939’ el caso de Grela, a quién como alcalde se le dedicó en el 2018 un parque cerca de su escuela.

“A Sebastián Pena López poderiámolo considerar como o prototipo daqueles mestres que chegaron a converterse no símbolo da propia República. Activo na aula, comprometido na vida social e cultural”, explica Méixome, autor, entre otros, del libro ‘Catas na memoria. A persecución franquista no Val de Miñor’. “Dende a proclamación da República amosou o seu compromiso: encabezou, en Vigo, a ‘xunta civil de defensa dos poderes republicanos’ para evitar a parálise dunha administración baixo o control dos monárquicos; presidiu o consello escolar local; dinamizou as ‘misións pedagóxicas’ e desenvolveu unha intensa actividade cultural dende a sociedade agraria de Parada”, añade Méixome, quien lo sitúa inicialmente en el emilianismo-lerruxista y posteriormente, desencantado con los radicales, liderando activamente el nuevo agrarismo alrededor de la Federación Provincial Agraria, muy próxima al ideario galleguista.

«Sebastián Pena López temeu pola súa vida; ao seu irmán José María fusilárono. Sancionárono sen emprego e soldo e, cando lle devolveron a escola, afastárono da casa familiar durante seis anos; mandárono a Pontecesures”, señala Méixome, quien en su libro ‘Catas na memoria’ señala que aunque cuando fue el golpe de estado ya no ejercía en Parada (estaba en el barrio vigués de Casablanca) fue investigado por el tiempo que ejerció en Parada, emitiendo el presidente de la gestora nigranesa un informe de conducta favorable solicitado por el comandante militar de Baiona el 13 de septiembre de 1936.

“A coincidencia do seu apelido co do ‘Cabo Pena’, o gran represor da comarca, provocou unha confusión na trasmisión oral que levou a unha falsidade terrible que desde o propio Concello de Nigrán queríamos emendar”, explica el alcalde. “Sen dúbida é un erro non intencionado, resultado tanto da popularidade do mestre, orador nos grandes mitins agrarios e republicanos, como do descoñecemento do escorregadizo cabo Manuel González Pena, prototipo de represor, de asasino. Non hai causa militar aberta contra as xentes de Nigrán e Baiona na que non estea presente. Sebastián Pena López, o mestre republicano de Parada, castigado polos sublevados, nada ten que ver co xefe dos represores no Val de Miñor, Manuel González Pena”, zanja Méixome.